“Ik heb vaak een vol hoofd” is een van de stellingen die leerlingen kunnen aankruisen in de training ‘Ik leer leren’. Sommigen kijken me vragend aan, van die term. Anderen zetten meteen een kruisje.
Herken je het bij jezelf, een vol hoofd? Of heeft je kind er vaak last van? In dit blog lees je wat het is maar vooral hoe je je kind hierbij kunt helpen.
Wat is een vol hoofd?
Eigenlijk zijn er twee soorten overprikkeling: prikkels van buiten en prikkels van binnen.
Van buitenaf komen er de hele dag miljoenen prikkels op je af: dingen die je hoort, ziet, proeft of voelt. Gelukkig kun je het grootste deel wegfilteren. Ik woon vlakbij Schiphol maar meestal ‘hoor’ ik een vliegtuig niet eens. Maar stel je eens voor dat er de hele dag heipalen de grond in worden geslagen bij jou in de buurt: dat is heel lastig weg te filteren. Of jonge kinderen die de hele dag door kletsen. Of die warmte afgelopen zomer.
En dan die prikkels van binnen: je eigen gedachten. Als er iets is waar je gek van kunt worden zijn die het wel. Gepieker of je iets wel goed gezegd of gedaan hebt, over een vriendschap die niet lekker loopt, gedoe in het gezin, stress voor school of werk. En ook de leuke fijne gedachten: dromen, ideeën, creativiteit.
Als je filter tegen prikkels van buitenaf niet goed genoeg werkt, of je maakt jezelf van binnenuit zo druk, dan ontstaat die overprikkeling, dat ‘volle hoofd’.
Tips om je kind te helpen het hoofd te 'legen'
Veel kinderen en jongeren, al dan niet met een bepaalde diagnose, hebben last van een ‘vol hoofd’. Als ouders kun je op allerlei manieren helpen je kind met zichzelf te leren omgaan:
1. Herken de signalen
Kortere lontjes, drukker praten, of juist heel stil worden, dat zijn vaak de eerste tekenen van een vol hoofd, jij kent je kind het beste. Op zo’n moment valt er ook niet echt te praten, dan volg je gewoon waar je kind behoefte aan heeft. Op rustige momenten kun je met je kind bespreken hoe hij/zij dit bij zichzelf herkent en wat de eerste dingen zijn die dan helpen om rustiger te worden: even alleen zijn, even met de hond spelen, even rustig zitten.
2. Geef ruimte na school
Een van de ergste dingen voor pubers is dat ze na school meteen ‘gezellig’ moeten doen: praten, vertellen of ze nog huiswerk hebben. En vooral dat als ze geen zin hebben om te praten, dat ze het verwijt krijgen dat ze nooit eens wat vertellen en de sfeer verzieken.
Dus geef je kind rust en ruimte na school, ze komen vanzelf wel met verhalen als ze er zelf aan toe zijn. En zo niet, ook prima.
4. Prikkels van buiten en prikkels van binnen
Bespreek het verschil eens met je kind: word je meer gek van alle prikkels van buiten, of zijn het je eigen gedachten, of is het een combinatie?
Vaak is de oplossing voor overprikkeling van buiten: rust zoeken, jezelf afzonderen, soms zelf ook even ‘dom’ op je telefoon scrollen.
Maar wat doe je tegen die eindeloze stroom gedachten? Dat is meer een mentale oefening: focussen op meer blije/rustige gedachten; even rustig ademhalen, leren over de cirkel van invloed (wat kan ik wel veranderen aan deze situatie en wat niet), dingen opschrijven voor je gaat slapen.
5. Laat je kind lekker niksen
Zo’n puber die languit op de bank hangt en geen boeh of bah zegt, laat die even in z’n eigen ei zitten. Ook dat is een manier van ontprikkelen.
Help je kind de agenda bewaken of de week niet te vol is met tennis, hockey, werk, vrienden en pianoles. Van alsmaar van hot naar her rennen en nooit een momentje rust pakken raakt je hoofd alsmaar voller.
5. Help prioriteren
Als de overprikkeling komt door een te grote to-do-lijst, een te drukke agenda, help je kind dan prioriteren. Help onderscheid maken tussen dringend/niet-dringend en tussen belangrijk/niet-belangrijk.
Als je kind niet kan kiezen, wees dan fermer als ouder: je moet je kind ook leren knopen door te hakken en nee durven te zeggen.
6. Wees zelf het rustpunt
Jaaa altijd leuk deze ‘go first’: vaak als jongeren een diagnose AD(H)D krijgen, is er wel een ouder die het ook bij zichzelf herkent. Hoe ren jij door het leven? Pak je zelf genoeg rust? Adem je goed? Hoe bewaak je je grenzen en zeg je nee waar het nodig is?
Je kinderen zien je en voelen je en doen je na. Als je hulp zoekt voor je kind om rust in haar hoofd te krijgen en je zegt zelf ‘Ja ik kan er ook niks aan doen, want ik heb het zelf ook’, hoe kan je kind er dan wat aan doen? Ga samen de uitdaging aan stap voor stap, en ontdek dat je meer kunt dan je dacht!
Soms komt dit drukke gedrag ook uit je verleden en was het een overlevingsmechanisme. Weet dat je dit kunt doorbreken en zo help je je kind ook weer een stapje verder.
Zoeken jullie er hulp bij, boek dan eens een gratis kennismakingsgesprek!
